طغرل‌بیگ
Tughril Beg
۱۰۳۷–۱۰۶۳ م
بنیان‌گذار امپراتوری که در ۱۰۵۵ به بغداد درآمد.
سده‌های میانه
سلجوقیان
Great Seljuk Empire
⏳ ۱۰۳۷–۱۱۹۴ م🏛 پایتخت: نیشابور، ری، اصفهان، مرو👑 ۹ فرمانروا📜 ۱۰ رویداد
امپراتوری ترکمانی ایرانی‌شده از آسیای میانه تا آناتولی؛ روزگار نظامیه‌ها، خیام و مسجد جامع اصفهان.
گستره‌ی فرمانروایی
طرح ساده‌شده‌ی قلمرو سلجوقیان در اوج گسترش. مرزهای دوران پیشامدرن سیال بودند؛ این نقشه تنها برای جهت‌یابی است.
فرمانروایان
آلپ‌ارسلان
Alp Arslan
۱۰۶۳–۱۰۷۲ م
در ملازگرد امپراتور بیزانس را اسیر کرد.
ملکشاه یکم
Malik-Shah I
۱۰۷۲–۱۰۹۲ م
اوج امپراتوری با وزارت خواجه نظام‌الملک؛ گاه‌شماری جلالی در روزگار او تدوین شد.
محمود یکم
Mahmud I
۱۰۹۲–۱۰۹۴ م
شاه کودک به نیابت مادرش ترکان خاتون.
برکیارق
Barkiyaruq
۱۰۹۴–۱۱۰۵ م
دورانش در جنگ داخلی با برادرانش گذشت.
ملکشاه دوم
Malik-Shah II
۱۱۰۵ م
پادشاهی کوتاه کودکانه.
محمد تپر
Muhammad I Tapar
۱۱۰۵–۱۱۱۸ م
با اسماعیلیان الموت سخت جنگید.
سنجر
Ahmad Sanjar
۱۱۱۸–۱۱۵۷ م
سلطان بزرگ خراسان؛ از قراختاییان در قطوان شکست خورد و اسیر غزها شد.
طغرل سوم
Toghrul III
۱۱۷۶–۱۱۹۴ م
واپسین سلجوقی عراق که در نبرد با تکش خوارزمشاه کشته شد.
گاه‌شمار
پادشاهان (طلایی) و رویدادها (رنگ دودمان) به ترتیب زمان؛ رویدادهای کلیدی پررنگ‌ترند.
- آغاز پادشاهی · ۱۰۳۷–۱۰۶۳ م👑 طغرل‌بیگ
- بنیان‌گذاری · ۱۰۳۷ مبرآمدن سلجوقیان در خراسان
- نبرد · ۱۰۴۰ مپیروزی دندانقان
- نبرد · ۱۰۵۵ مورود طغرل به بغداد
- آغاز پادشاهی · ۱۰۶۳–۱۰۷۲ م👑 آلپ‌ارسلان
- فرهنگ و هنر · ۱۰۶۷ مگشایش نظامیه‌ی بغداد
- نبرد · ۱۰۷۱ منبرد ملازگرد
- آغاز پادشاهی · ۱۰۷۲–۱۰۹۲ م👑 ملکشاه یکم
- اصلاحات · ۱۰۷۹ متدوین گاه‌شماری جلالی با همکاری خیامپایه‌ی تقویم هجری خورشیدی امروز.
- رویداد · ۱۰۹۰ متصرف دژ الموت به دست حسن صباح
- آغاز پادشاهی · ۱۰۹۲–۱۰۹۴ م👑 محمود یکم
- رویداد · ۱۰۹۲ مکشته‌شدن نظام‌الملک و مرگ ملکشاه
- آغاز پادشاهی · ۱۰۹۴–۱۱۰۵ م👑 برکیارق
- آغاز پادشاهی · ۱۱۰۵–۱۱۱۸ م👑 محمد تپر
- آغاز پادشاهی · ۱۱۰۵ م👑 ملکشاه دوم
- آغاز پادشاهی · ۱۱۱۸–۱۱۵۷ م👑 سنجر
- نبرد · ۱۱۴۱ منبرد قطوان
- آغاز پادشاهی · ۱۱۷۶–۱۱۹۴ م👑 طغرل سوم
- فروپاشی · ۱۱۹۴ ممرگ طغرل سوم
منابع و کتاب‌شناسی
- [مرجع]Encyclopædia Iranica — ed. E. Yarshater et al.
- [مرجع]The Cambridge History of Iran (7 vols.) — Cambridge University Press, 1968–1991
- [مرجع]The New Islamic Dynasties — C. E. Bosworth
تاریخ‌ها بر پایه‌ی اجماع پژوهشی (ایرانیکا، تاریخ کمبریج) است؛ «ح.» نشانه‌ی تاریخ تقریبی یا مورد اختلاف است.